© POWERFLOW PL
Pięć brył platońskich
historia
Bryły platońskie są idealnie regularnymi ciałami, których powierzchnie składają się z równych,
równobocznych i równokątnych wielokątów. W każdym rogu takiego ciała stykają się powierzchnie o
dokładnie takiej samej liczbie. Matematycznie ciała są regularnymi wielościanami, w szczególności
regularnymi wielościanami wypukłymi. Istnieje dokładnie pięć brył platońskich: czworościan, sześcian,
ośmiościan, dwunastościan i dwudziestościan.
Najstarsze stowrzone przez człowieka ciała platońskie mają ponad 4000 lat. Są to grawerowane na kulach
kamiennych czworościany, sześciościany, ośmiościany i dwunastościany znalezione w różnych miejscach
Szkocji. Mniej więcej w tym samym czasie pierwsze struktury oparte na ośmiościanach, czyli piramidy,
zbudowano w Egipcie i w Ameryce Środkowej.
Matematyczne prawa trzech brył platońskich tj: czworościanu, sześcianu i dwunastościanu zostały po raz
pierwszy zbadane przez pitagorejczyków przed około 2500 latami. Jeden z pitagorejczyków, filozof
Pitagoras z Samos (570 -. 496 rpne) stworzył grupę do badania matematyki, astronomii, etyki i religii.
Matematyczny opis pozostałych dwóch ciał: ośmiościoanu i dwudziestościoanu oraz dowód, że istnieje
tylko dokładnie pięć brył platońskich przeprowdził grecki matematyk Theaetetus (415 -. 396 pne).
Grecki filozof Platon (428 -. 348 pne) w swojej pracy „Timaios“ opisał szczegółowo te bryły i przypisał je do
elementów platońskiej wizji świata. Zgodnie z jego naukami, świat składa się z 4 podstawowych elementów:
ognia, wody, powietrza i ziemi. Te podstawowe elementy składają się z kolei z małych, niepodzielnych
atomów, które według Platona mają kształt brył platońskich. Te 4 elementy są połączone z bryłami
platońskimi w następujący sposób: (dwunastościan został później dodany jako "piąty" element)
element
bryła platońska
cechy
ogień
czworościan
gorący i suchy
woda
dwudziestościan
zimny i wilgotny
powietrze
ośmiościan
gorący i wilgotny
ziemia
sześcian
zimny i suchy
wszechświat
dwunastościan
wilgoć lub woda
Przed Platonem ciała określano jako "ciała pitagorejskie", znane dziś jako "bryły platońskie" lub "regularne
wielościany".
Wraz z końcem starożytności platońskie bryły popadły w zapomnienie przez wiele stuleci. Dopiero w
Średniowieczu, z początkiem Renesansu ciała ponownie pojawiły się w sztuce i nauce. Leonardo da Vinci i
Albrecht Dürer używali ciał na swoich obrazach, a w 1596 r. Johannes Kepler skonstruował układ słoneczny,
który opisywał orbity sześciu znanych wówczas planet za pomocą cech platońskich brył.
Czworościan
(grecki "tetráedron" = cztery powierzchnie) składa się z czterech regularnych trójkątów. Powierzchnię
tworzy sześć krawędzi o równej długości i cztery rogi,w których spotykają się trzy trójkąty. Tetrahedron
ma najmniejszą objętość w stosunku do swojej powierzchni i według Platona, oznacza suchość lub ogień.
Sześcian
(grecki "hexáedron" = sześć powierzchni) składa się z sześciu kwadratów. Powierzchnię tworzy dwanaście
równych długości krawędzi i osiem rogów, w których spotykają się trzy kwadraty. Hexaedron stoi mocno
na swojej podstawie i symbolizuje, wg Platona stabilną Ziemię.
Ośmiościan
(grecki "oktáedron" = osiem powierzchni) składa się z ośmiu równobocznych trójkątów. Powierzchnię
tworzy osiem równych długości krawędzi i sześć rogów, w których spotykają się cztery trójkąty. Może się
swobodnie obracać po dotknięciu między dwoma przeciwległymi rogami i wg Platona oznacza powietrze.
Dwunastościan
(grecki "dodécáedron" = dwanaście powierzchni) skłąda się z dwunastu zwykłych pięciokątów. Powierzchnię
tworzy trzydzieści równodługich krawędzi i dwudzieścia rogów, w których spotykają się trzy pięciokąty.
Oznacza wszechświat, a jego powierzchnie symbolizują dwanaście znaków zodiaku wg Platona.
Dwudziestościan
(grecki "eikosáedron" = dwadzieścia powierzchni) składa się z dwudziestu równobocznymi trójkątów. Powierzchnię
tworzy trzydzieści równych długości krawędzi i dwanaście rogów, w których spotyka się pięć trójkątów. Ma
największą objętość w stosunku do swojej powierzchni i według Platona, oznacza wilgoć lub wodę.
(Źródło: http://www.3quarks.com)
Prezentowane tu prace są, o ile nie zaznaczono inaczej, na licencji Creative Commons 3.0. Mogą być swobodnie wykorzystywane do celów
prywatnych i komercyjnych, jeśli podano odniesienie do autora lub link do tej strony.
(Autor: http://www.3quarks.com)